Mediagebruik bij kinderen – hoeveel is gezond?

Veel ouders kennen dit scenario: eindelijk komen goede vrienden weer eens op bezoek, of mama moet een belangrijk telefoongesprek voeren. Juist dan is de kroost uitgelaten en nauwelijks in bedwang te houden. In veel gevallen helpt er dan nog maar één ding: de kleintjes worden voor de smartphone, tablet & Co. geparkeerd. Dit heeft vrijwel altijd het gewenste effect. In zo'n situatie is er ook niets verwerpelijks aan. Toch zou dit geen gewoonte moeten worden. Maar hoeveel mediaconsumptie bij kinderen is gezond en welke gevaren brengen te veel media-invloeden met zich mee? Wij hebben de belangrijkste feiten samengevat. 

Media & Kinderen: Dit zijn de risico's

De kleintjes kunnen nog niet lezen en schrijven, maar weten precies hoe ze een smartphone moeten bedienen. Ouders moeten zich er echter van bewust zijn: te veel mediaconsumptie bij kinderen kan de ontwikkeling belemmeren. Juist in de eerste levensjaren leren de kleintjes verschillende zintuiglijke indrukken te coördineren en correct te plaatsen. Daarom hebben ze ervaringen nodig die zoveel mogelijk zintuigen aanspreken. Spelen met de smartphone of andere media spreekt daarbij alleen oog en oor aan. Misbruik van media kan er bovendien toe leiden dat kinderen sociaal geïsoleerd raken en al vroegtijdig agressief gedrag vertonen. Bovendien kunnen aandacht- en concentratieproblemen het gevolg zijn, wat weer gevolgen kan hebben voor de schoolprestaties. Het is niet zelden dat de kleintjes al op jonge leeftijd last hebben van overgewicht, evenals oogklachten, hoofd-, nek-, schouder- of rugpijn. Ook slaapstoornissen bij kinderen zijn geen zeldzaamheid.

Mediaconsumptie bij kinderen: De maat is doorslaggevend

Ook met betrekking tot media en kinderen geldt: de maat is doorslaggevend. Wie af en toe met de smartphone mag spelen, loopt zeker geen gezondheidsrisico's. Het Duitse ministerie voor Familie, Senioren, Vrouwen en Jeugd geeft de volgende aanbevelingen:

• Kinderen tot zeven jaar: Maximaal 30 minuten per dag
• acht tot negen jaar: Maximaal 45 minuten per dag
• Kinderen tot elf jaar: Maximaal een uur mediagebruik per dag
• Tot dertien jaar: Tot 75 minuten per dag

In het tijdperk van digitalisering interesseren zelfs de allerkleinsten zich voor televisie, smartphone, tablet & Co. Het ministerie geeft hierover geen expliciete aanbeveling, maar toch moeten ouders, vooral op jonge leeftijd, de mediaconsumptie van kinderen sterk beperken. Kleuters onder de twee jaar moeten nog geen toegang hebben tot media. Daarna is mediagebruik van ca. tien tot twintig minuten onschadelijk.

Media-inhoud voor kinderen: Waar moet op gelet worden

Vast staat: omgaan met media is in onze huidige tijd niet meer weg te denken. Daarom moeten ouders hun kinderen het mediagebruik niet volledig ontzeggen. Ze moeten immers later ook hun weg kunnen vinden in de mediawereld. Mama en papa moeten echter wel letten op welke media-inhoud kinderen consumeren. Deze moet enerzijds pedagogisch zinvol zijn, maar tegelijkertijd de kleintjes ook niet overvragen. Vooral kleuters moeten media alleen samen met ouders of oudere broers en zussen gebruiken. Hierbij kunnen mama en papa kritische of moeilijke inhoud begrijpelijk uitleggen. Anders bestaat het gevaar dat de kleintjes zich snel laten beïnvloeden door bepaalde media-inhoud.

Gezonde mediaconsumptie bij kinderen: Nuttige tips voor ouders

Voor een gezonde mediaconsumptie bij kinderen moeten ouders de volgende tips in acht nemen:

1. Geef de kleintjes een voorbeeld van verantwoord mediagebruik.
2. Een eigen smartphone is pas aan te bevelen voor kinderen vanaf elf jaar. Leg het apparaat uitgebreid uit aan de kroost en wijs op mogelijke gevaren.
3. Ouders moeten niet te kritisch zijn ten opzichte van media en kinderen altijd als aanspreekpunt dienen.
4. Stel een adequate kinderbeveiliging in. Zo loopt u geen risico dat de kleintjes slachtoffer worden van abonnementsvallen of misbruik van gegevens.
5. Of het nu tijdens het eten is of bij diverse familieactiviteiten: bepaal internetvrije tijden die voor alle gezinsleden gelden.

Internet vs. realiteit: Kinderen voldoende alternatieven bieden

Ouders moeten hun kinderen het mediagebruik niet volledig verbieden. Tenslotte horen media bij onze huidige tijd. Als kinderen echter in mediaverslaving terechtkomen, heeft dat vaak maar één reden: ze missen aantrekkelijke alternatieven. Mama en papa moeten dus al vroegtijdig zorgen dat ze de kleintjes voor een hobby kunnen enthousiasmeren. Bovendien zijn spelletjes belangrijk waarbij kinderen hun fantasie moeten gebruiken. Rollenspellen zijn niet alleen ontzettend leuk voor de kroost, maar stimuleren bovendien hun creativiteit. Het familiebedrijf howa heeft voor elke leeftijd passend speelgoed klaar. En het beste: hier zijn helemaal geen regels. De kleintjes moeten dus hun hoofd gebruiken om creatieve spelideeën te ontwikkelen. In het assortiment bevinden zich loopwagens, motorische kubussen, poppenhuis, winkel, speelkeuken en veel meer. Beeldrechten: ©iStock / AzmanL